Μετάβαση στο περιεχόμενο

Δείκτες νομισματικής πολιτικής

Εισαγωγή

Οι νομισματικές αρχές αποσκοπούν στη διασφάλιση της σταθερότητας των τιμών, του χρηματοπιστωτικού συστήματος και, γενικότερα, της οικονομίας. Αυτή η ενότητα παρουσιάζει κάποια εργαλεία νομισματικής και τραπεζικής πολιτικής, όπως η προσφορά χρήματος και η πολιτική των επιτοκίων.

Προσφορά χρήματος

Η προσφορά χρήματος είναι ένας βασικός δείκτης του επιπέδου ρευστότητας στην οικονομία. Η προσφορά χρήματος μπορεί να μετρηθεί σε διάφορα επίπεδα:

  • M0: Νόμισμα σε κυκλοφορία

  • M1: Νόμισμα σε κυκλοφορία συν καταθέσεις όψεως

  • M2: M1 συν προθεσμιακές καταθέσεις έως 2 χρόνια και καταθέσεις που ανακτώνται με ειδοποίηση έως 3 μήνες

  • M3: M2 συν repos, αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς και χρεόγραφα με λήξη έως 2 χρόνια

Το παρακάτω γράφημα δείχνει την εξέλιξη αυτών των 4 τρόπων μέτρησης της προσφοράς χρήματος.

Επιτόκιο πολιτικής ΕΚΤ

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα καθορίζει το επιτόκιο με το οποίο δανείζει τις εμπορικές τράπεζες, το οποίο επηρεάζει την ικανότητα και την προθυμία των τραπεζών να δανείζουν στις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, επηρεάζοντας έτσι το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας.

Η Εκτελεστική Επιτροπή της ΕΚΤ καθορίζει τρία βασικά επιτόκια (επιτόκια πολιτικής) για την ζώνη του ευρώ. 

  • Το επιτόκιο κύριων πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης, το οποίο είναι το επιτόκιο που πληρώνουν οι τράπεζες όταν δανείζονται χρήματα από την ΕΚΤ για μία εβδομάδα. 

  • Το επιτόκιο διευκόλυνσης καταθέσεων, το οποίο μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι τράπεζες για να πραγματοποιούν καταθέσεις μίας ημέρας στο Ευρωσύστημα. 

  • Το επιτόκιο διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης, που προσφέρει βραχυπρόθεσμη πίστωση στις τράπεζες από το Ευρωσύστημα.

Το γράφημα δείχνει την εξέλιξη αυτών των τριών βασικών επιτοκίων πολιτικής της ΕΚΤ.

.

Χρηματοδότηση Ευρωσυστήματος

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει δημιουργήσει διάφορες χρηματοδοτικές διευκολύνσεις για την παροχή χρηματοδότησης και τη διαφύλαξη της σταθερότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Οι πράξεις μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης (LTROs) είναι πράξεις του Ευρωσυστήματος που παρέχουν χρηματοδότηση στα πιστωτικά ιδρύματα. Προσφέροντας στις τράπεζες μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση με ελκυστικούς όρους, διατηρούν ευνοϊκές συνθήκες δανεισμού για τις τράπεζες και τονώνουν τον τραπεζικό δανεισμό προς την πραγματική οικονομία. Το Πρόγραμμα Επείγουσας Αγοράς για την Πανδημία (PEPP) της ΕΚΤ είναι «ένα μη τυποποιημένο μέτρο νομισματικής πολιτικής που ξεκίνησε τον Μάρτιο του 2020 για να αντιμετωπιστούν οι σοβαροί κίνδυνοι για τον μηχανισμό μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής και τις προοπτικές της ζώνης του ευρώ που δημιουργούνται από την επιδημία του κορονοϊού (COVID-19). Το PEPP είναι ένα προσωρινό πρόγραμμα αγοράς περιουσιακών στοιχείων που καλύπτει τίτλους του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα».

Το παρακάτω γράφημα παρουσιάζει το ύψος των LTROs που χρησιμοποιήθηκαν από τις ελληνικές τράπεζες και τις διμηνιαίες και σωρευτικές καθαρές αγορές τίτλων του ελληνικού δημόσιου τομέα στο πλαίσιο του PEPP.

 

.